ALKOLLER:
Yapısında R-OH fonksiyonel grubunu barındıran organik bileşiklerdir. En basit üye şüphesiz CH3-OH ile metil alkoldür. Adlandırırken alkilin adının sonuna alkol eki yada türediği alkanın sonuna -ol eki ile (metanol ) adlandırılır. Bir OH bulunduranlara mono alkol iki OH gurubu bulunduranlara diol üç tane olanlara triol (gliserin) denir.
C2H5-OH: Etil alkol
CH2-OH
│
CH2-OH
Etilen glikol(Antifriz)
CH2-OH
│
CH-OH
│
CH2-OH
Gliserin(triol)
1 2 3 4 5 6 7
CH3-CH2-CH-CH-CH2-CH2-CH3
│ │
OH Cl
Düz zincirde adlandırma yaparken OH en küçük numarayı alacak şekilde uzun zincir numaralandırılır. Bağlı gruplar ve yerleri söylenir en sonunda en uzun zincire ol eki getirilir. 3-Hidroksi 4 klor heptan ya da 4-klor 3- heptanol
Alkoller OH ın bağlı olduğu C atomuna göre de sınıflandırılır.
Primer alkoller OH ın bağlı olduğu C atomunda 2 tane H atomu var ise alkol primer alkoldür.
CH3-CH2-CH2-OH propanol ya da propil alkol OH ın bağlı olduğu C atomunda 2 tane H vardır ve bu bir primer alkoldür.
Sekonder Alkoller: OH ın bağlı olduğu C atomunda 1 tane H bulunur.
CH3-CH2-CH-CH-CH2-CH2-CH3 sekonder bir alkol
│ │
OH Cl
Tersiyer Alkoller
Bu tür alkollerde OH ın bağlı olduğu C atomu hiç hidrojen içermez.
CH3
│
CH3- C - CH3
│
OH
CH3-CH2-CH2-CH2-OH Butan-l-ol (primer)CH3-CH2-CHOH-CH3 Butan-2-ol (sekonder)
ALKOLLERİN ELDESİ
1- Alkenlere katalizör eşliğinde su katılır ise alkoller oluşur. Katılma Markow Nikov kuralına göre olur. Bu kuralda bilindiği gibi pozitif yüklü iyon olan H , daima çift bağ barındıran C atomlarından hidrojeni fazla olana bağlanır. OH ise diğer C atomuna bağlanır.
ÖRNEK:
2-BÜTANOL(2-OKSİ BÜTAN) ya da Bütan-2 ol